| 1 Mart 2001
tarihli bir gazetenin haberinde “Son 3
yılda, 6 seri cinayet işleyen
katil...”den söz edildikten sonra,
seri katillerin işlediği seri
cinayetler konusunda uzman yetiştirmek
için Emniyet Genel Müdürlüğü’nde
seri kurs açıldığı bildiriliyordu. Haberde geçen “seri”
sözcüğünden tedirgin olmuş, gazete
kesiğini (kupürünü) belgeliğime
(arşivime) almıştım.
8 Ekim 2002 akşamı
–sanırım aynı gazeteyle
bağlantılı– bir TV haberine göre,
Washington’da keskin nişancı bir
kişi seri cinayetler işliyor ve
gelişigüzel seçtiği kişileri tek
kurşunla öldürüyor...
Ertesi gün görebildiğim
gazetelerdeki haberde bu sözcük yoktu.
Öldürülenlerin sayısı arttıkça
haber sık yinelenir oldu; gazete ve
televizyonlarda seri sözcüğünün
kullanımı yaygınlaştı, seri
cinayetler’e seri katil’ler de
eklendi.
21 Ekim 2002 Pazar akşamı
televizyonlarda, seri cinayet’lerin
onbirincisinin işlendiği ve seri
katilin hâlâ bulunamadığı
söylenirken, ertesi günkü gazetede bir
profesör, Hall of Fame’de “bir
seri mermer sütunla duvar
süsleri”nden söz ediyordu
yazısında.
Yukarıdaki tümcelerde seri
sözcüğü hangi anlamda kullanılıyor,
“hızlı” mı, “dizi” mi?
“Seri cinayet” denirken,
cinayetin hızlı oluşu mu, dizi
biçiminde işlenişi mi; “seri
katil” denirken de katilin çok hızlı
davrandığı mı vurgulanıyor?
|
“Son 3 yılda, 6 seri
cinayet...” ne demek? Yazımı da
bozuk, anlatımı da...
“Seri kurs”dan amaç, kursun
hızlılığı mı, dizi biçiminde
olacağı mı?
Bir kitap tanıtımı: Ömer
Seyfettin’in hikaye kitapları seri
olarak tamamlandı...
Bir gazete duyurusu:
Yazarımızın Ortadoğu anılarına
ilişkin seri yazıları yarın
gazetemizde...
“Ömer Seyfettin’in hikaye
kitapları seri olarak tamamlandı”
yerine “...hikaye kitapları serisi
tamamlandı.”; “Yazarımızın
Ortadoğu anılarına ilişkin seri
yazıları” yerine de “...anılarına
ilşkin yazı serisi” denemez mi?
“Seri hareket etti” derken
Arabın (seri’)sini; “Atatürk
pulları serisi tamamlandı” derken de
Fransızların (série)sini
kullandığımızın ayırdına
varamıyor muyuz?
Güzel Türkçemizde
“hızlı” ve “dizi” sözcükleri
varken –hangi dilden gelirse
gelsin– yabancı sözcük kullanma
özentisi ya da aymazlığı, insanı
işte böyle açmazlara
sürüklenmekten kurtaramıyor.•
|