Ana Sayfa

Dersimiz Türkçe

1- Oturur oturmaz onu anlatmaya başladı.

Altı çizili sözün bu cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangisinde yoktur?

A) İçeri girer girmez seni sordu.

B) Olayı duyar duymaz buraya geldim.

C) Dersini çalışır, çalışmaz ben karışamam.

D) Söyleyeceklerini hisseder hissetmez lafı ağzına tıkayıverdi.

E) Onu görür görmez ilk işim hesap sormak olacak.

2- Ormanın içinde kesişen iki yol vardı ve ben az ayak izi olanı seçtim; işte farklılık budur.

Bu cümledeki altı çizili sözcük yerine aşağıdakilerden hangisi getirilemez?

A) kullanılanı         B) geçileni         C) bilineni

                 D) anlatılanı        E) denenmişi

3- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde doğadan insana aktarımla yan anlam kazanmış bir sözcük kullanılmıştır?

A) O sıcak bakışlar aklımdan hiç çıkmıyor.

B) Bu kör makasla kalın kumaş kesilir mi?

C) Senin o tilkinin işlerine aklın ermez.

D) Çocuklar kapının ağzında annelerine bekliyordu.

E) Derdimi ona anlatınca biraz hafifledim.

4- Aşağıdakilerin hangisinde bir deyim ile o deyimin anlattığı durum eleştirmesinde yanlışlık yapılmıştır?

A) Avucunun içine almak: Denetleyebilir olmak

B) Basamak yapmak: Araç olarak kullanmak

C) Çizmeden yukarı çıkmak: Yetkisini aşmak

D) Daldan dala konmak: Sık değişiklik yapmak

E) Ele avuca sığmamak: Gelişip büyümek

5- Aşağıdakilerin hangisinde dolaylama vardır?

A) Kitabın birinci hamura mı basılacak?

B) Bu takım, file bekçisini değiştirmek zorunda.

C) Çok uğraştı, yazılanları sonunda okuyabildi.

D) Canının istediği her şeyi yapabileceğini sanıyor.

E) Sert bakışlı biri olarak tanınmak işine gelmezdi onun.

6- (I) Voltaire'in, Diderot'nun bütün kitaplarını açın. (II) Dünyayı sarsmış, bütün bir düzeni yıkmış olan o yazılarda sizin de kendi kendinize düşündüklerinizden, bildiklerinizden başka bir şey bulamazsınız. (III) O kadar ki insanın, bunları ne diye yazmışlar, diyeceği gelir. (IV) Voltaire'in de Diderot'nun da bugün yine okunmaları d üşündüklerinin derinliğinden değil, söyleyişlerinin güzelliğindendir. (V) Her sayfada insan şöyle der: "Bildiğimiz bir şey ama ne hoş söylenmiş."

Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangilerinde "Yazınsal üründe kalıcılığı belirleyen biçimdir." düşüncesi dile getirilmiştir?

A) I. ve III.          B) II. ve IV.            C) II. ve V.

            D) III. ve V.                   E) IV. ve V.

7- "Başak doldukça boyun eğer." sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

A) İnsan olgunlaştıkça daha alçakgönüllü olur.

B) Yaşlılık, beraberinde olaylar karşısında boyun eğmeyi getirir.

C) Felaketlerle dolu bir hayat, her şey karşısında boyun eğmeyi gerektirir.

D) Başından bir iş geçen kimse o işte deneyimli olur.

E) Zorluklara direnemeyen kişi koşullara uyum sağlar.

8- (I) Kemal Bilbaşar'ın öykülerinde olaylarla kişiler arasında kuşku götürmez bağlantı doğallığı vardır. (II) Bu doğallık belli cümlelerin kuruluşundan doğan sıkıntılardan dolayı yer yer önemini yitirir. (III) Yazarın kişilerini konuşturduğu bölümlerde, onların iç dünyalarını yansıttığı söylenemez. (IV) Betimlemelerinde tamlama hiç kullanılmaz. (V) Diyaloglar ender olarak canlıdır.

Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde "yorumlamaya" yer verilmemiştir?

A) I.       B) II.       C) III.      D) IV.        E) V.

9- Yaşam, sürekli bir akış içindedir; bütün değerleri, bütün kurumlarıyla durmadan değişir. Bu değişmenin nedeni yenilik hevesi değil, ekonomik gereksinimlerdir. Her gün çevremizde gördüğümüz gibi üretim araçları büyük bir hızla gelişmekte, değişmektedir. Bu gelişme insanlar arasındaki üretim ilişkilerinin de değişmesine neden olur.

Bu parçada vurgulanmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yaşamın, doğal akış içinde değişmesi kaçınılmazdır.

B) Birtakım insanların yenilik hevesi, toplumsal değişmelerin temel nedenidir.

C) Üretim araçlarında gereksinimlerin yarattığı değişmeler, toplumsal değişim ve gelişimlerin nedenidir.

D) Toplumsal yaşamın değişimi, üretim ve tüketimin nitelikçe değişmesine yol açar.

E) Toplumsal ve sosyal ilişkiler, yenilik isteklerine bağlı olarak değişikliğe uğrar.

10- Eleştiri başlı başına bir sanat. Kaç yüzyıllık geçmişi, kendine özgü bir kültür birikimi var. Tat alınarak tekrar tekrar okunan klasik örnekleri var. Doğrusu, biz her alanda kendimize pek çabuk güveniveririz. Yoksa eleştirmenim, demek kolay mı?

Bu parçada eleştiri ve eleştirmenle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

A) Eleştirmen olmanın zorluğuna

B) Uzun bir geçmişi olduğuna

C) Güzel örneklerinin tat alınarak okunduğuna

D) Kendine özgü bir sanat anlayışı olduğuna

E) Eleştirmenin kendine güvenmesi gerektiğine

11- Konu anlatılan şeydir. Ağırlığını, güzelliğini konudan alan, konu yüzünden okunan yazarlar çoktan beri var. Ama ben özellikle öyküde istiyorum ki, salt konu yüzünden okurun ilgisi çekilmesin. Konu çok küçük olabilir, ama benim ona verdiğim kurgudan, benim sözcüklerle boğuşarak yarattığım o yazı biçiminden, sizin gözünüzün önüne getirdiğim görüntülerden dolayı, siz yapışmalısınız benim yarattığım öyküye.

Yukarıdaki parçada asıl vurgulanmak istenen düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yazar yapıtta konu seçimine önem vermelidir.

B) Yapıtlarda kalıcılığı sağlayan konu olmadığından yazarın bunun üzerinde titizlenmesi gereksizdir.

C) Bir öyküde, seçilen konudan dolayı okuyucunun yapıtı beğenmesi sağlanamayacağı için yazar hayale önem vermelidir.

D) Öyküde konu seçimi o kadar önemli değildir, eserin beğenilmesini yazar kurgu ve biçemiyle sağlamalıdır.

E) Yazar yapıtın kalıcılığını sağlamak için hem konu seçimine hem biçeme önem vermek zorundadır.

12- Sözcük öbekleri yapım eki alarak sıfat görevi yapabilir.

Aşağıdakilerin hangisinde bu açıklamaya uygun bir kullanım vardır?

A) Gelişmiş ülkeler durup dinlenmeden yeni bir yüzyıla hazırlanıyor.

B) Yüzlerce sayfalık kitabı birkaç saatte okuyor.

C) Televizyon için yeni bir yükseltici aldık.

D) Antik yeşil vazoyu kırınca çok üzülmüştü.

E) Kuşlar ağaç dallarında çam kozalağı gibi duruyordu.

13- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde tamlayanı belirtisiz ad tamlaması olan zincirleme ad tamlaması kullanılmıştır?

A) Bu ülkede töre romanlarının alıcısı çok fazlaymış.

B) Tertemiz giysilerinin içinde dimdik duruyordu.

C) Çocuğun kapkara gözleri sevinçle parladı.

D) Ömrünün kalanını yalnız bir insan olarak geçirecekti.

E) Bu pastaların en güzelini ben yaparım, diyordu.

14- Aşağıdakilerin hangisinde yüklem istek kipiyle çekimlenmiş bir eylemdir?

A) Söyleyecekleri varsa, onları da dinleyelim.

B) Aklını başına topla, söylediklerini düşün.

C) Toplumsal olaylara duyarsız kalamazsınız.

D) Turuncu koltuklar ne zaman taşınacak?

E) Kültür ve sanat yaşamımıza bu yarışma bir canlılık getirdi.

15- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ekeylem kullanılmıştır?

A) İyilik etmeyi ben de severim.

B) Onu aradığımda saat üçtü.

C) Gittiğimde beni bekliyorlarmış.

D) Okumak, onun en büyük tutkusudur.

E) Dün, hava günlük güneşlikti.

16- Affan Dede'ye para saydım
      Sattı bana çocukluğumu
      Artık ne yaşım var, ne adım
      Bilmiyorum kim olduğumu
      Hiçbir şey sorulmasın benden
      Haberim yok olan bitenden

Bu dizeler, dilbilgisi bakımından incelendiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Dört tane eylem cümlesi kullanılmıştır.

B) Hem yapım hem çekim eki almış sözcükler vardır.

C) Üçüncü dize biçimce olumlu, anlamca olumsuz bir ad cümlesidir.

D) Birden çok sözcükte ünsüz yumuşaması vardır.

E) Ünlü daralmasında örnek gösterilebilecek bir kullanım yoktur.

17- İyelik eki almış adlar cümlede nesne görevine ancak belirtili nesne olarak girebilir.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde buna örnek gösterilebilecek bir kullanım vardır?

A) Elindeki parayı kısa sürede bitirip buradan ayrıldı.

B) Kitapları özenle gruplandırıp raflara yerleştirdi.

C) Onu yaşama bağlayan tek şey umutlarıydı.

D) Anlattıkları, nedense bana eski bir filmi hatırlatmıştı.

E) Gözlerimi taşıyacaksın her güne.

18- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yüklem, sözcük türü yönünden ötekilerden farklıdır?

A) Önündeki kağıda adını yazdı.

B) Yapılan şakaya o da kızdı.

C) Bütün evi kendisi boyadı.

D) Yüzü iki haftadır şişti.

E) Toprağı sürekli kazdı.

19- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne görevli sözcük hem çoğul hem iyelik eki almıştır?

A) Sanatçının birçok kitabı dünyanın değişik dillerine çevrildi.

B) Kısa bir an gözlerimiz birbiriyle buluştu.

C) Yaşananları bir türlü unutamaz terk edilenler.

D) Bıyık ve sakal onu olduğundan daha yaşlı gösteriyordu.

E) Ona kötü sözler söylemeye içim razı olmadı.

20- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde geçişli bir eylem yüklem görevindedir?

A) Dünyanın dört bir tarafında buna benzer şeyler sürekli oluyor.

B) Görüşülerek karara bağlanması gereken önemli sorunlar doğdu.

C) Uzmanlar, Karacaoğlan'ın Güney Anadolu'da yaşadığına inanıyorlardı.

D) Bir ozan, bir yerde söylediği şiiri başka yerde değiştirerek söylerdi.

E) Ozanın dili, çağdaşı ozanların anlatımına, diline ne çok benziyordu.

21- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu yoktur?

A) Davranışlarıyla beni de ailesini de üzüyor, gücendiriyordu.

B) Kuşadası'ndaki yeni evinimiz bitirip yerleştik.

C) Onu çok seviyor, saygı duyuyorum.

D) Herkes huzursuzdu; ama ses çıkarmıyordu.

E) Ödevlerime baktım; iyice gözden geçirdim.

22- Cümlelerinde belirteç ve dolaylı tümleçleri yerli yerinde kullanamıyordu.

Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Ayrı iki özneyi aynı yükleme bağlamak

B) Bir sözcüğü yanlış anlamda kullanmak

C) Özne yüklem uyumuna uymamak

D) Tamlama yanlışlığı

E) Tümleç eksikliği

23- Aşağıdakilerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?

A) Beşiktaş sahadan iki farklı galibiyetle ayrılması, taraftarları sevindirdi.

B) Oyuncular, aldıkları sonuçtan pek memnun görünmüyorlardı.

C) İzleyiciler kazanılan maçın coşkusunu yaşamaya başlamışlardı bile.

D) Karşı takımın taraftarları ise kendi takımlarını protesto ediyordu.

E) Yetkililer de bir tatsızlık çıkmaması için uğraşıyorlardı.

24- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?

A) Kardeşi dün doktor Ali Beyle karşılaşmıştı.

B) Bu yıl Antalya Yöresinde tatil yapacaklardı.

C) Çocuklar, Ağrı ve Süphan dağlarına çıkmıştı.

D) 23 Ocak'ı unutması gerektiğini de biliyordu.

E) Alsancağ'ında o eski, buruk tadı kalmamıştı.

25- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül (,) ötekilerden farklı amaçla kullanılmıştır?

A) Bu arazinin bir bölümü, bir ev ve bir araba kaldı babamdan.

B) Küçük kardeşimin askerliği, yakında bitiyor.

C) Bu kitap, bu dergi ve bu gazete Behçet Bey'e ait.

D) Evin sıvası, boyası tamamen dökülmüş.

E) Bir kurumun üstlendiği görev, aldığı sorumluluklar bellidir.

Yanıtlar: 1)c 2)d 3)c 4)e 5)b 6)e 7)a 8)d 9)c 10)e 11)d 12)b 13)a 14)a 15)a 16)e 17)e 18)d 19)b 20)d 21)a 22)d 23)a 24)c 25)b